Kapat

Altının Ayarları Nasıl Belirlenir Ve 22 Ayar İle Diğer Ayarlar Arasındaki Fark Nedir?

Anasayfa Takı Altının Ayarları Nasıl Belirlenir Ve 22 Ayar İle Diğer Ayarlar Arasındaki Fark Nedir?
4.7 (93.33%) 6 votes

Altın insanlık tarihinin neredeyse başlangıcından beri kullanılan bir metaldir. Gerek ziynet eşyası ve gerekse para olarak kullanılmıştır. Günümüzde yatırım aracı ve takı olarak kullanılmaya devam etmektedir. Bilinen en değerli metal değildir. Çok daha değerli metaller bulunmasına rağmen hem ender bulunuşu ve hem de takı olarak kullanılabilir oluşu altını değerli madenler arasında en yaygın olarak kullanılanlar arasında ilk sıraya sokar. Ayrıca teknolojik ürünlerin iletim devrelerinde de altın kullanılmaktadır. Yapılan tahminlere göre insanlık bu güne kadar 175 bin ton civarında altın üretmiştir. Elbette doğadan çıkan altın saf (999 K) altındır. Daha sonra bu altına başka metaller katılarak (bakır, gümüş, palladium gibi) altının karatı düşürülür ve ayarları belirlenir. Aşağıda bu konularda daha detaylı bilgileri bulabilirsiniz.

Altının İşlenmesi Ve Ayarlarının Belirlenmesi

Bir gram altın 0,999 milyemden oluşur. Milyem burada hem ağırlığı ve hem de altının saflık derecesini gösterir. Doğadan çıktığı hali ile altın 0,999 milyem değerindedir. Yani, doğadan saf halde çıkan 1 gram altının %99,9’unun altın olması demektir. Bu altın işlenmez ve bu şekilde saklanırsa (ki ülkelerin merkez bankasında sakladıkları altınlar büyük oranda 0,999 milyem yani saf altındır) en değerli altın budur. Günümüzde gram altın denilen altınlar bunlardır. Bu altınlar 1, gram, 5, gram, 10 gram, 25 gram, 50 gram, 100 gram ve 1000 gram olarak piyasada satılmaktadır. Ülkelerin merkez bankasında bulunan ve rezerv altın olarak adlandırılan altınlar ise daha çok 5, 10 ve 12 kiloluk külçe altınlardır ve bu altınlar asla piyasada satılmazlar.

22 Ayar (0,916 Milyem) Altın

Satın alınan 1 gramlık külçenin 0,916’sının altın olması demektir. Bu altının 0,083’ü büyük oranda bakır ve çok azı da gümüşten oluşur. Böylece elinizdeki madenin 0,916’sı altın, 0,083’ü ise bakır ya da diğer metallerden üretilmiş demektir ve böylece milyem ya da ağırlık 0,999’a tamamlanmış olur. Ülkemizin özelikle doğu bölgelerinde bu altınlara gümüş hiç katılmaz 0,083 oranının tamamı bakır olarak katılır ve dolayısı ile altın daha bir kırmızı renk alır. O nedenle batıdaki 22 ayar bir bilezik ile doğudaki 22 ayar bilezik ya da diğer ürünler renk olarak birbirlerinden farklıdır. Aslında bu altınlar ayar olarak (sahip oldukları altın miktarı açısından) aynıdırlar ama içlerindeki bakır miktarı farklı olduğundan bir renk farkı oluşur.

22 ayar altınlar ziynet eşyası ve yatırımlık olarak ülkemizde en çok tercih edilen altın cinsidir. Son zamanlarda 22 ayar külçe (1 gr, 5, gr, 10, gr gibi) altınlar piyasada bulunsa da henüz toplumda yaygın tercih edilir halde değildir. Yatırım amaçlı olarak burma bilezikler, Cumhuriyet altını, Ata lira gibi ürünler daima 22 ayar altından üretilirler. Bu altınların milyem değeri 0,916’dır. Kuyumcudan satın alınan 22 ayar bileziklerin mutlaka bir yerinde bu rakamın gösterildiği bir damga bulunmak zorundadır. Takı amaçlı satılan 22 ayar fantezi ürünlerde de (bileklik, zincir, yüzük, gerdanlık gibi) 0,916 damgası mutlaka vardır ve olmalıdır. Bu arada her 22 ayar altın yatırımlık demek değildir ve bunu belirtmekte fayda vardır. Çünkü bir altının yatırımlık olabilmesi için mümkün olduğunca işçiliksiz yani üzerinde çok az işçilik olması gerekir. Bu nedenle ikili ve üçlü burma bilezikler, baklava desenli ve düz bilezikler ve buna benzer üzerinde çok az işçilik bulunan bilezikler takı amaçlı olduğu gibi aynı zamanda da yatırım amaçlı kullanılan bileziklerdir. 22 Ayar olup fazla işçilik gerektiren ürünler ise yatırımlık değil fantezi ve takı amaçlıdır. Dolayısı ile alırken pahalı ama satarken üzerindeki işçilik değeri düşeceğinden kayıp %30-40 dolaylarındadır. Bu ürünlere yüzük, bileklik set takılar, zincirler, içi boş bilezikler ve içi boş olmasa da üzerinde çok fazla işçilik olan bilezikler ve hasır bilezikler örnek gösterilebilir. Bu nedenle eğer yatırımlık 22 ayar altın alınacak ise yukarıdaki bilgiler ışığında hareket edilmeli ve Cumhuriyet altını, Ata lira, ya da ikili ve üçlü burmalara ve de içi boş olmayan ve işçiliği az olan düz ya da desenli bileziklere yönelmek gerekir.

18 Ayar (0,750 Milyem) Altın

0,999 milyemlik bir metalin içerisinde 0,750 milyem oranında altın olması demektir. Kuyumculuk sektöründe çok fazla kullanılmaz ve son yıllarda neredeyse hiç kullanılmayan altın türüdür dense yanlış olmaz. Kuyumculuğun bir yan kolu olan ve genellikle değerli taşların satıldığı mücevherat sektöründe daha çok kullanılır. Takı amaçlı yapılan bileklik, yüzük, küpe kolye gibi ürünlerde 18 ayar altın kullanılmaktadır. Bu nedenle değerli taşlar büyük oranda 18 ayar altın üzerine oturtulur. Yani pırlanta, elmas, yakut ve zümrüt gibi değerli bir taş genellikle 18 ayar altın üzerine monte edilir. 18 ayar altının özelliği 22 ayar altın kadar yumuşak olmaması ama 14 ayar altın gibi de sert olmamasıdır.

18 ayar damgalı bir bilekliğinizin 0.750’si altın ve geriye kalan 0,249’u ise başka metallerden oluşur. Bu metaller gümüş, bakır, nikel ve palladiumdan oluşur. Ve bunlar belirli oranlarda altına ilave edilir. Bu şekilde altının hem rengi ve hem de sertliği ve parlaklığı belirlenmiş olur. Ama özünde elinizdeki altının içerisinde 0,750 oranında altın olmasıdır ve bu da altını 18 ayar yapar. Yatırımlık bir ürün olmadığını söylemekte fayda vardır.

12 Ayar (0,585 Milyem) Altın

Bir metalin içinde 0,585 oranında altın olması demektir. Yani satın alınan 14 ayar bir küpe, bir kolye ya da diğer ürünlerin içinde 0,585 oranında altın vardır ve geriye kalan 0,414’lük oran ise başka metallerden oluşur. 14 ayar altın sert bir altındır ve takı amaçlı kullanılan bir altındır. 18 ayar gibi 14 ayar altında yatırımlık bir ürün değildir. Bileklik, kolye, yüzük, küpe ve gerdanlık gibi ürünlerin %90 kadarı 14 ayar altından üretilir. 14 ayar altının içinde büyük oranda gümüş daha sonra nikel, palladium ve bakır vardır. Gümüş ne kadar çok ise altın o derece yeşile yakın olur ve sert olur. Sert olduğu için değerli taşlarda 14 ayar altın kullanılmaz.

Elbette bunların dışında da farklı ayarlarda altınlar mevcuttur. Bunlardan bazıları 21 ayar ve 8 ayar altınlardır.

21 ayar altın daha çok Ortadoğu ülkelerinde ve Hint coğrafyasında kullanılırdı ve halen az da olsa kullanılmaktadır.

Bir diğeri ise 8 ayar altındır. Artık çok fazla olmasa da halen bazı ülkelerde mücevherat sektöründe kullanılır ve çok değerli olmayan taşların monte edildiği altınlardır. Eskiden ülkemizde de 8 ayar altın üzerine değersiz taşlar monte edilerek yüzük, küpe gibi ürünler üretilmekteydi. Ama uzun yıllardır 8 ayar altın üretimi ve kullanımı kuyumculuk ve mücevherat sektöründe tercih edilmemektedir ve bu nedenle üretimi yoktur.

Yukarıdan da anlaşılacağı gibi yatırım amaçlı alınacak altınlar, 24 ayar dediğimiz ve aslında üzerinde 0,999 damgası olan ve külçe olarak satılan altınlar ve 22 ayar dediğimiz ve üzerinde 0,916 damgası olan altınlardır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

error: Content is protected !!